Dawniej mianem „soku” określano każdy niegazowany napój wyprodukowany z mniejszej lub większej ilości warzyw i owoców. Dzisiaj nomenklatura handlowa jest znacznie bardziej precyzyjna i nie każdy napój w kartonie czy szklanej butelce można nazwać sokiem. Co więcej, wśród soków również nie można postawić znaku równości, ponieważ niektóre powstają w sposób bezpośredni, inne produkuje się z soku zagęszczonego.

Sok czy nektar - na czym polega różnica?

Sok to napój otrzymywany z dojrzałych owoców i warzyw, bez dodatku cukru i innych substancji słodzących, a także barwników i konserwantów (zgodnie z prawem, konserwanty można dodawać jedynie do soku cytrynowego i limonkowego). Skład soków jest podobny do składu surowców, z jakich powstają, choć soki (zwłaszcza klarowne) zawierają znacznie mniej błonnika pokarmowego. Soki często wykorzystywane są do łagodzenia różnych dolegliwości. Dla przykładu, sok z czarnego bzu bez dodatku cukru stosowany jest przy przeziębieniu, niestrawności i zaparciach.

Nektar powstaje z soku rozcieńczonego wodą i może być dosładzany cukrem lub miodem. Co ważne, przepisy regulują kwestię minimalnej zawartości soku w nektarze (zależnie od rodzaju owoców i warzyw). Nektary są mniej wartościowe niż soki, ale w niektórych przypadkach stanowią najlepszą płynną alternatywę dla świeżego owocu czy warzywa. Sok z owoców o niskiej zawartości wody (np. bananów) miałby formę nieapetycznej papki. Z kolei soki z niektórych owoców są cierpkie i kwaśne, dlatego producenci wolą dodawać do nich cukier i sprzedawać w postaci słodszego nektaru.

Soki bezpośrednie (NFC) kontra soki z zagęszczonego soku

Sok sokowi nierówny, a różnice widać czasami gołym okiem. Niektóre soki są naturalnie mętne, inne klarowne, a przecierowe mają bardzo gęstą konsystencję. Niektóre soki są niepasteryzowane (to te z krótkim terminem ważności), inne są pasteryzowane w wysokiej lub niższej temperaturze. Wyróżniamy też soki bezpośrednie (NFC - Not From Concentrate) oraz soki z zagęszczonego soku. Na czym polega różnica? Wyjaśnijmy to krok po kroku.

Sok z aronii nie z soku zagęszczonego powstaje ze świeżych owoców, bez żadnych dodatków. Oczywiście owoce muszą być umyte i posortowane, ponieważ do produkcji soków stosuje się dojrzałe i zdrowe owoce. Następnie proces produkcji sprowadza się do kilku kroków:

  1. tłoczenia owoców na zimno, przy czym duże są najpierw rozdrabniane;

  2. usunięcia cząstek stałych przez dekantację lub sedymentację;

  3. bardzo krótkiej pasteryzacji w stosunkowo niskiej temperaturze (max. 80°C);

  4. rozlania soku do opakowań, np. szklanych butelek, kartonów lub aseptycznych worków z kranikiem.

Sok z zagęszczonego soku (FC - From Concentrate) powstaje inaczej. W tym przypadku produkt pierwotny (czyli sok wyciśnięty lub wytłoczony z owoców) zostaje poddany procesowi odparowania, co powoduje jego zagęszczenie. Koncentrat trafia do producenta, który następnie dodaje wody i poddaje sok obróbce termicznej lub enzymatycznej. Sok jest również filtrowany i klarowany (często za pomocą żelatyny), po czym trafia do opakowań.

Czy soki nie z soku zagęszczonego(NFC) są zdrowe?

Żaden sok nie zastąpi świeżych owoców i warzyw, jednak soki NFC są znacznie zdrowsze od innych rodzajów soków czy nektarów. Dzięki prostej obróbce i krótkiej pasteryzacji w niskiej temperaturze taki sok zachowuje więcej witamin, składników mineralnych, błonnika, polifenoli czy karotenoidów. Poza tym taki sok nie ma żadnych dodatków, czyli sok z czerwonych grejpfrutów zawiera tylko sok wyciśnięty z tych owoców. Nie ma tutaj dodanego cukru, substancji słodzących, barwników czy konserwantów. Co więcej, cukier naturalnie występujący w owocach ma niższy indeks glikemiczny niż cukier biały, przez co dostarcza energii na dłużej. Ponadto weganie powinni mieć na uwadze, że soki NFC nie są klarowane, więc nie powstają z udziałem żelatyny wieprzowej.

Artykuł sponsorowany