Na cmentarzu żołnierzy Armii Czerwonej w Bielsku-Białej pojawiła się nowa kwatera. Pod koniec ubiegłego roku pochowano w niej szczątki trzech żołnierzy radzieckich, które ujawniono w listopadzie 2024 roku w Grodźcu. Śledztwo w tej sprawie prowadziła prokuratura, a w lutym opisaliśmy szczegóły postępowania.

Pochodzące z czasów II wojny światowej szczątki ludzkie zostały przypadkowo odkryte na placu budowy w Grodźcu. Na miejscu pracowała policja, prokuratura i saperzy. Oprócz kości ujawniono kilkanaście mocno skorodowanych elementów - guziki, sprzączki, a także amunicję i granaty. Materiał trafił do analizy.

Ludzkie szczątki badano w Pomorskim Uniwersytecie Medyczny w Szczecinie. Zdaniem antropologa ujawniono szkielety co najmniej trzech mężczyzn w wieku ok. 25-55 lat. Biegli wskazali, że szczątki te prawdopodobnie stanowią szkielety żołnierzy Armii Czerwonej, których zgon nastąpił pod koniec II wojny światowej. Obrażenia na kościach wskazują, że śmierć nastąpiła wskutek eksplozji.

Opinię wydał także biegły z zakresu broni i balistyk. Ten ustalił, że przy szczątkach odkryto dwa rodzaje naboi kalibru 7,62 mm. W trakcie walk podczas II wojny światowej były one wykorzystywane do broni radzieckiej, takiej jak karabiny Mosina, PPSz, Maksima czy pistoletu TT, zwanego „tetetką”.

Więcej: Tajemniczy pochówek żołnierzy, pierwszy taki pogrzeb od pół wieku. Obawiano się prowokacji

Utworzenie kwatery w całości sfinansował Śląski Urząd Wojewódzki. Środki te zostały przekazane Urzędowi Miejskiemu w Bielsku-Białej jako dotacja na utrzymanie obiektów grobownictwa wojennego.

Cmentarz żołnierzy, jeńców wojennych i obywateli ZSRR poległych na terenie Polski został założony w 1953 roku. Rok później rozszerzono go, a prace organizacyjne zakończono w 1955 roku. Na cmentarz przeniesiono m.in. zwłoki  żołnierzy, których mogiły znajdowały się pierwotnie przed kościołem św. Mikołaja. W latach 1955-1967 dokonano tam jeszcze kilku pochówków żołnierzy radzieckich przeniesionych z różnych terenów.

Ostateczny kształt cmentarzowi nadano w 1968 roku poprzez ustawienie na nim pomnika Żołnierza Radzieckiego, który wg projektu znanego rzeźbiarza Ryszarda Sroczyńskiego wykonał August Dyrda.

bak

Na zdjęciach: naboje i granat znaleziony przy szczątkach, fot. z akt prokuratorskiego śledztwa