Co łączy naukę języka polskiego, zabytkową architekturę Tbilisi, miejską przygodę i Uniwersytet Bielsko-Bialski? Odpowiedzią jest projekt „Śladami Polaków w Tbilisi – gra miejska” – innowacyjne przedsięwzięcie edukacyjne, które zamienia ulice gruzińskiej stolicy w przestrzeń nauki i zabawy. Projekt realizuje Uniwersytet Bielsko-Bialski we współpracy z Kaukaskim Uniwersytetem Międzynarodowym w Tbilisi, w ramach programu Promocja języka polskiego Narodowej Agencji Wymiany Akademickiej. Jego głównym celem jest promocja języka polskiego za granicą poprzez połączenie nauki z historią, kulturą i dziedzictwem polsko-gruzińskich relacji.

Od spaceru po Tbilisi do gry miejskiej

Za merytoryczną stronę projektu odpowiadały dr Lidia Romaniszyn-Ziomek i mgr Maria Kubica z Uniwersytetu Bielsko-Bialskiego, które opracowały część dotyczącą glottodydaktyki i metodyki tworzenia gry miejskiej. Niezbędna była jednak wiedza dr Reginy Wojtoń, lektorki języka polskiego na Kaukaskim Uniwersytecie Międzynarodowym w Tbilisi – dzięki wieloletniemu doświadczeniu w oprowadzaniu studentów śladami Polaków po gruzińskiej stolicy wskazała najważniejsze punkty trasy, które następnie stały się podstawą do stworzenia zadań dla uczestników gry.

Połączenie tych perspektyw zaowocowało pomysłem na formę, która wykracza poza tradycyjny spacer i lekcję języka – to samo miasto staje się przestrzenią edukacyjną i planszą do gry. Budynki, detale architektoniczne, tablice pamiątkowe i miejsca związane z Polakami są jednocześnie źródłem wiedzy, wskazówkami i elementami kolejnych zadań.

Punkty na mapie, językowe zagadki i misje terenowe

Gra prowadzi uczestników przez 12 miejsc związanych z obecnością Polaków w Tbilisi. Na każdym przystanku czeka ciekawostka dotycząca konkretnego miejsca lub postaci, zadanie językowe oraz misja terenowa. Trzeba coś odnaleźć, odczytać, zauważyć albo rozwiązać, aby otrzymać wskazówkę prowadzącą do kolejnego punktu.

Gra została przygotowana na dwóch poziomach trudności – A0/A1 oraz B1/B2. Mogą z niej korzystać zarówno osoby rozpoczynające naukę języka polskiego, jak i bardziej zaawansowani użytkownicy. Na poziomie podstawowym dostępne są dodatkowe podpowiedzi, a elektroniczna forma gry pozwala korzystać z mapy i samodzielnie przechodzić kolejne etapy. Co ważne, gra wymaga obecności w Tbilisi – jej istotą jest właśnie wyjście w przestrzeń miasta, obserwowanie otoczenia i samodzielne odkrywanie kolejnych miejsc. Nie trzeba jednak traktować jej wyłącznie jako rywalizacji. Można przejść trasę indywidualnie lub w grupie, we własnym tempie.

Dla studentów, turystów i wszystkich ciekawych miasta

Uniwersalna formuła sprawia, że gra nie jest przeznaczona wyłącznie dla osób uczących się języka polskiego. Mogą z niej korzystać studenci, nauczyciele języka polskiego jako obcego, przedstawiciele Polonii, mieszkańcy Tbilisi oraz turyści zainteresowani historią i kulturą miasta. Dla jednych będzie to dodatkowe narzędzie do nauki języka, dla innych – nietypowy sposób zwiedzania i poznawania polskich śladów w Gruzji.

To właśnie połączenie edukacji, ruchu, odkrywania miasta i zabawy stanowi o innowacyjności projektu. Język polski nie jest tu oderwany od rzeczywistości – pojawia się w konkretnym miejscu i sytuacji, a uczestnik uczy się poprzez działanie.

Polska historia zapisana w ulicach Tbilisi

Jednym z najciekawszych elementów projektu jest możliwość odkrywania mniej znanej historii polsko-gruzińskich kontaktów. Trasa gry prowadzi przez miejsca związane z Polakami, którzy swoją działalnością i twórczością, szczególnie w dziedzinie architektury i kultury, zapisali się w historii Tbilisi. Jak podkreślają twórczynie projektu, ważne jest, aby po zakończeniu gry uczestnik wyniósł z niej nie tylko nowe słowa i kompetencje językowe, ale także poczucie, że odkrył fragment historii stolicy Gruzji.

Nie tylko gra – publikacje i materiały edukacyjne

Gra miejska jest najważniejszym, ale nie jedynym rezultatem projektu. Powstały również dwie bezpłatne publikacje dostępne online. „Polskie tropy w Tbilisi” to informator przybliżający sylwetki Polaków związanych z gruzińską stolicą oraz miejsca świadczące o ich obecności i wkładzie w rozwój miasta. Z kolei „Grywalizacja w glottodydaktyce” to przewodnik po możliwościach wykorzystania mechanizmów gier w nauczaniu języków obcych. Projektowi towarzyszą także materiały promocyjne i krótkie nagrania wideo.

Polsko-gruzińska współpraca w praktyce

Ważnym wymiarem przedsięwzięcia jest jego międzynarodowy charakter. Prezentacja projektu oraz inauguracja gry odbyły się 10–11 czerwca 2026 r., pod patronatem Instytutu Polskiego w Tbilisi. Pierwszego dnia projekt zaprezentowano w Narodowej Bibliotece Parlamentu Gruzji, w sali im. Henryka Hryniewskiego, gdzie grę przetestowali uczestnicy kursów języka polskiego jako obcego. Kolejnego dnia odbyło się spotkanie na Kaukaskim Uniwersytecie Międzynarodowym z udziałem studentów i przedstawicieli władz uczelni. Pierwsze testy spotkały się z dużym zainteresowaniem, a rozmowy z uczestnikami potwierdziły atrakcyjność interaktywnej formuły.

Projekt stał się tym samym nie tylko narzędziem promocji języka polskiego, lecz także okazją do wymiany doświadczeń, rozwijania współpracy akademickiej i umacniania relacji między Polską a Gruzją.

Odkryj Tbilisi podążając polskimi tropami

„Śladami Polaków w Tbilisi” pokazuje, że nauka języka może wyjść poza salę wykładową i stać się prawdziwą przygodą. Wystarczy kilka zagadek i ciekawość, aby spojrzeć na gruzińską stolicę z nowej perspektywy i odkryć, jak wiele łączy Polskę i Gruzję.

Jeśli planujesz pobyt w Tbilisi, uczysz się polskiego albo po prostu lubisz poznawać mniej oczywiste historie miast – wyrusz śladami Polaków! Gra dostępna jest bezpłatnie pod adresem: gramiejska.ubb.edu.pl.

Zobacz, jak wygląda gra i poznaj ideę całego projektu – obejrzyj filmy promocyjno-informacyjne:

Śladami Polaków w Tbilisi - gra miejska - PROMO (https://www.youtube.com/watch?v=Bv6essDEinI)

Śladami Polaków w Tbilisi – gra miejska - PREZENTACJA PROJEKTU

(https://www.youtube.com/watch?v=gcyHqsFqpKY)

Publikacje:

„Polskie tropy w Tbilisi” – informator – odkryj historie Polaków związanych z Tbilisi i miejsca, które do dziś świadczą o ich obecności oraz wpływie na rozwój miasta

„Grywalizacja w glottodydaktyce” – przewodnik – sięgnij po publikację, jeśli chcesz dowiedzieć się, jak mechanizmy gier można twórczo wykorzystać w nauczaniu języków obcych

Więcej informacji można znaleźć na stronie Uniwersytetu Bielsko-Bialskiego:

Centrum Języka Polskiego UBB (https://ubb.edu.pl/uczelnia/jednostki/centrum-jezyka-polskiego)

Projekt „Śladami Polaków w Tbilisi – gra miejska” (nr BJP/PJP/2025/1/00030) finansowany jest przez Narodową Agencję Wymiany Akademickiej w ramach programu pn. Promocja języka polskiego. Realizatorem projektu jest Uniwersytet Bielsko-Bialski (ubb.edu.pl) we współpracy z Kaukaskim Uniwersytetem Międzynarodowym w Tbilisi (ciu.edu.ge/en).