Jak brzmi Bielsko-Biała? Jak miejski hejnał rozlegający się z wieży Ratusza. Jak muzyka pisana przed laty dla bielskich teatrów i Studia Filmów Rysunkowych. Jak orkiestra młodych muzyków, którzy właśnie tutaj rozpoczynają swoją artystyczną drogę. Jak głosy artystów, których losy splotły się z Bielskiem-Białą.

Od 8 do 10 października 29. Festiwal Kompozytorów Polskich im. Henryka Mikołaja Góreckiego opowie historię miasta poprzez muzykę.

Tegoroczna edycja nosi tytuł „GŁOSY MIASTA” i odbywa się w szczególnym momencie – w roku, w którym Bielsko-Biała jest Polską Stolicą Kultury 2026.

Przez trzy festiwalowe dni spojrzymy na miasto jak na wielką partyturę. Zapisaną przez kompozytorów, instrumentalistów, śpiewaków, pedagogów, twórców teatru i filmu. Będziemy odkrywać nazwiska doskonale znane, ale również historie, o których wiedzą dziś nieliczni.

Bo muzyczna historia Bielska-Białej jest znacznie bogatsza, niż mogłoby się wydawać.

To tutaj swoje partytury tworzyli kompozytorzy związani z Teatrem Polskim, Teatrem Lalek Banialuka i Studiem Filmów Rysunkowych. To właśnie w bielskim Studiu Filmów Rysunkowych młody Krzysztof Penderecki rozpoczynał pod koniec lat 50. swoją przygodę z muzyką do animacji. To stąd wywodzą się artyści występujący dziś na najważniejszych scenach. Tutaj działa jedna z najstarszych muzycznych instytucji miasta – szkoła muzyczna, obchodząca w 2026 roku 80-lecie. Tutaj przez pokolenia muzyka rozbrzmiewała w kościołach, teatrach, salach koncertowych i kinie.

Podczas 29. Festiwalu wszystkie te historie przemówią własnym głosem.

8 PAŹDZIERNIKA – MIASTO MŁODYCH MUZYKÓW

Festiwal rozpocznie się od spotkania z najmłodszą publicznością.

O godz. 11.30 odbędzie się koncert edukacyjny Bielskiego Towarzystwa Muzycznego z muzyką Zenona Kowalowskiego. To prawdziwa lekcja muzyki na żywo – bez szkolnej ławki i podręcznika, za to z instrumentalistami na wyciągnięcie ręki, opowieściami o utworach i możliwością poznania brzmienia poszczególnych instrumentów.

Wieczorem, o godz. 19.00, oficjalnie rozpoczniemy 29. Festiwal Kompozytorów Polskich.

I będzie to inauguracja bardzo bielska.

Na estradzie stanie Orkiestra Symfoniczna Państwowej Ogólnokształcącej Szkoły Muzycznej II stopnia w Bielsku-Białej. Szkoły, która w tym roku świętuje 80-lecie i której absolwentów można dziś spotkać w zespołach i orkiestrach w Polsce i poza jej granicami.

Młodym muzykom towarzyszyć będą znakomici absolwenci szkoły – Arkadiusz Krupa oraz Mateusz Dubiel.

Koncert rozpocznie Hejnał Bielska-Białej Piotra Stachury – jeden z najbardziej charakterystycznych muzycznych znaków miasta. W programie znajdą się również utwory Małgorzaty Hussar, Henryka Mikołaja Góreckiego, Grażyny Krzanowskiej i Piotra Majchrzaka.

To wieczór, w którym spotkają się różne pokolenia bielskich muzyków – ci, którzy przed laty właśnie tutaj zaczynali, i ci, dla których wielka muzyczna przygoda dopiero się rozpoczyna.

9 PAŹDZIERNIKA – BIELSKO-BIAŁA JAK Z FILMU

Drugiego dnia przeniesiemy się do świata, który zna niemal każdy mieszkaniec miasta – świata teatru, filmu i animacji.

Bolek i Lolek. Reksio. Banialuka. Teatr Polski. Studio Filmów Rysunkowych.

Za obrazami, postaciami i spektaklami, które weszły do historii polskiej kultury, zawsze stała także muzyka.

9 października o godz. 19.00 przypomni ją Bielska Orkiestra Kameralna pod batutą Mateusza Walacha.

To będzie podróż przez muzyczne archiwa Bielska-Białej – od melodii dobrze znanych kilku pokoleniom widzów po kompozycje, które warto odkryć na nowo.

Jednym z najbardziej fascynujących tropów tej historii jest Krzysztof Penderecki. Zanim stał się jednym z najważniejszych kompozytorów XX wieku, tworzył muzykę dla bielskiego Studia Filmów Rysunkowych i Banialuki. W 1959 roku rozpoczęła się jego współpraca ze Studiem Filmów Rysunkowych, dla którego powstała m.in. muzyka do animacji „Bulandra i diabeł”.

Podczas tego wieczoru historia nie będzie jednak muzealnym eksponatem.

Zabrzmi na nowo.

W nowych aranżacjach, w wykonaniu bielskich muzyków i dokładnie w tym mieście, w którym wiele z tych dźwięków narodziło się po raz pierwszy.

10 PAŹDZIERNIKA – GŁOSY MIASTA. WIELKI FINAŁ

Finał Festiwalu będzie muzyczną panoramą Bielska-Białej rozpisaną na solistów, chór i wielką orkiestrę symfoniczną.

Na scenie spotkają się artyści reprezentujący zupełnie różne muzyczne światy: Renata Przemyk, Joanna Korpiela-Jatkowska, Maciej Leśniak i Małgorzata Łukasik.

Towarzyszyć im będą Bielski Chór Kameralny Bielskiego Centrum Kultury oraz Orkiestra Symfoniczna Filharmonii Śląskiej im. Henryka Mikołaja Góreckiego w Katowicach, którą poprowadzi Jan Stańczyk – wnuk patrona Festiwalu.

Program tego wieczoru jest jak muzyczna mapa miasta.

Pojawi się Viktor Clariss Czajanek, organista katedry św. Mikołaja i jedna z niezwykle ciekawych postaci dawnego życia muzycznego Bielska. Zabrzmi muzyka Janusza Kohuta, Katarzyny Pietrzko i Karola Szymanowskiego. Będzie opera, muzyka chóralna, jazz, piosenka i utwory, których związki z Bielskiem-Białą mogą być dla publiczności prawdziwym odkryciem.

Usłyszymy również słynne „Całuję twoją dłoń, madame” Ralpha Erwina oraz „Do grającej grosik wrzuć” Güntera Oppenheimera i Mirosława Łebkowskiego.

Za każdym z tych utworów kryje się historia.

Skąd pochodził autor jednego z największych przedwojennych przebojów? Co łączy Karola Szymanowskiego z Bielskiem? Kim była Felicja Kaszowska? Jak wyglądało muzyczne życie miasta ponad sto lat temu? I jak z Bielska można było trafić aż na scenę Metropolitan Opera?

Finał Festiwalu będzie koncertem, ale również opowieścią pełną nieoczywistych połączeń i odkryć.

A na zakończenie pojawi się jeszcze jeden symboliczny gest.

Orkiestra Filharmonii Śląskiej przyjedzie do Bielska-Białej z Katowic – miasta, które w 2027 roku przejmie tytuł Polskiej Stolicy Kultury. W ten sposób muzyka połączy dwie kolejne stolice kultury i symbolicznie przekaże pałeczkę dalej.

MIASTO MA WIELE GŁOSÓW

Festiwal Kompozytorów Polskich nie będzie więc tylko przeglądem dzieł polskich kompozytorów.

Będzie portretem Bielska-Białej zapisanym dźwiękami.

Od organów katedry św. Mikołaja, przez miejski hejnał i muzykę dawnych bielskich twórców, po Pendereckiego, Reksia, Bolka i Lolka, współczesnych kompozytorów, orkiestry, chóry i artystów, którzy właśnie tutaj stawiali pierwsze muzyczne kroki.

Przez trzy dni posłuchamy miasta.

Jego historii.
Jego artystów.
Jego pamięci.
Jego nowych głosów.

29. Festiwal Kompozytorów Polskich im. Henryka Mikołaja Góreckiego – GŁOSY MIASTA
8–10 października 2026
Bielskie Centrum Kultury im. Marii Koterbskiej
ul. Juliusza Słowackiego 27, Bielsko-Biała

Bielsko-Biała ma swoją muzykę. W październiku zabrzmi pełnym głosem.

Partnerem festiwalu jest Województwo Śląskie, a współorganizatorem Ars Cameralis samorządowa instytucja kultury Województwa Śląskiego.

Polskie Stolice Kultury to inicjatywa, która ma na celu promowanie i wspieranie rozwoju kulturalnego polskich miast. Program został zainicjowany przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego w 2024 roku jako odpowiedź na rosnące zainteresowanie kulturą i sztuką różnych regionów Polski. Koordynatorem Programu jest Narodowe Centrum Kultury. Mecenasem Programu jest Totalizator Sportowy.

Artykuł sponsorowany