Nowy rok szkolny rozpoczął się w Bielsku-Białej dla ponad 21,6 tys. uczniów szkół. Czeka ich kilka istotnych zmian, w tym nowe zasady korzystania ze smartfonów, edukacja zdrowotna oraz stopniowe wdrażanie nowej podstawy programowej.

Do bielskich szkół podstawowych uczęszczać będzie w nowym roku szkolnym 10 875 uczniów, natomiast w szkołach ponadpodstawowych - 10 782. Mniejsza o ponad 230 osób liczna uczniów nie oznacza automatycznie, że wszystkie podstawówki mogą pracować w systemie jednozmianowym.

Osiem szkół nadal na dwie zmiany

Jak wynika z informacji przekazanych przez Urząd Miejski w Bielsku-Białej, system zmianowy obowiązuje w ośmiu szkołach podstawowych. Nie dotyczy on jednak wszystkich uczniów tych placówek - w większości przypadków na dwie zmiany pracują pojedyncze oddziały klas młodszych, czyli klas I-III.

Jednym z wyzwań, z którymi bielska oświata wchodzi w nowy rok szkolny, pozostaje także sytuacja kadrowa. W miejskich szkołach pozostawało 47 wakatów na pełne etaty nauczycielskie oraz 30 na niepełne etaty i pojedyncze godziny. Poszukiwani byli m.in. nauczyciele matematyki, fizyki, biologii, chemii, przedmiotów zawodowych, a także nauczyciele współorganizujący proces kształcenia i prowadzący zajęcia rewalidacyjne.

Urzędnicy magistratu zapewniają jednocześnie, że żadna z miejskich szkół nie zgłaszała problemów, które mogłyby zagrozić zapewnieniu odpowiedniej kadry od początku roku szkolnego.

Koniec swobodnego korzystania z telefonów

Jedną z najbardziej odczuwalnych dla uczniów zmian są nowe zasady korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych. Wraz z nadejściem nowego roku szkolnego w szkołach podstawowych obowiązują ograniczenia dotyczące używania smartfonów podczas pobytu w szkole.

Szczegółowe zasady ustalają poszczególne placówki. W statutach szkół określony jest m.in. sposób przechowywania urządzeń oraz sytuacje, w których uczeń może skorzystać z telefonu. Przewidziano wyjątki, m.in. ze względów zdrowotnych oraz w przypadku wykorzystania urządzenia do celów dydaktycznych.

Bielskie szkoły nie zgłaszały problemów związanych z wprowadzeniem nowych zasad. W części placówek podobne ograniczenia obowiązywały zresztą już wcześniej. Celem zmian jest m.in. poprawa koncentracji uczniów, ograniczenie nadmiernego korzystania ze smartfonów i wzmacnianie bezpośrednich relacji między rówieśnikami. Jednocześnie szkoła ma uczyć świadomego i bezpiecznego korzystania z technologii.

Edukacja zdrowotna w klasach IV-VIII

Nowością jest także obowiązkowa edukacja zdrowotna. W szkołach podstawowych obejmuje ona klasy IV-VIII. Program zajęć dotyczy m.in. zdrowia fizycznego i psychicznego, aktywności fizycznej, prawidłowego odżywiania, relacji społecznych, bezpieczeństwa w internecie oraz profilaktyki uzależnień. Jedynie treści dotyczące zdrowia seksualnego mają odrębny, dobrowolny charakter uczestnictwa.

Od tego roku rozpoczyna się również wdrażanie nowej podstawy programowej. W roku szkolnym 2026/2027 obejmuje ona klasy I i IV szkół podstawowych. W kolejnych latach będzie wprowadzana w następnych rocznikach. Reforma ma większy nacisk kłaść na praktyczne wykorzystywanie wiedzy, samodzielność, kompetencje cyfrowe, krytyczne myślenie i współpracę, a nie wyłącznie zapamiętywanie informacji.

Technologie cyfrowe będą coraz szerzej wykorzystywane podczas lekcji. Bielsko-Biała pozyskało środki na wyposażenie placówek w nowoczesne pracownie. W szkołach ma powstać łącznie 22 pracownie sztucznej inteligencji, 14 pracowni projektowania i prototypowania, dwie pracownie konstruowania robotów oraz sześć pracowni przyrodniczych. Program obejmuje zarówno szkoły podstawowe, jak i ponadpodstawowe.

Inwestycje, remonty i nowoczesne pracownie

Wakacje były także okresem intensywnych prac inwestycyjnych w miejskich placówkach oświatowych. Remonty i modernizacje objęły 40 szkół i innych placówek. Zakres prac był różny. Modernizowano sale edukacyjne, instalacje elektryczne i systemy monitoringu. Remontowano kuchnie, stołówki, sanitariaty, korytarze i ciągi komunikacyjne. Prace objęły także place zabaw, boiska oraz sale gimnastyczne.

To nie koniec inwestycji. Miasto przygotowuje projekty związane z poprawą efektywności energetycznej budynków oświatowych. Termomodernizacją objęta jest już Bielska Szkoła Przemysłowa. Planowane są również prace w Przedszkolach nr 5, 30, 36 i 40 oraz w Szkołach Podstawowych nr 28 i 30. Miasto stara się również o dofinansowanie poprawy efektywności energetycznej Zespołu Szkół Budowlanych.

Największym wyzwaniem jednak pozostają niepokojące dane demograficzne - rok 2026 jest kolejnym, w którym do nauki przystąpiła mniejsza liczba pierwszoklasistów. Ogólny spadek liczby uczniów oznacza, że bielska oświata w kolejnych latach będzie musiała mierzyć się nie tylko z wprowadzaniem nowych programów nauczania i technologii, ale również z koniecznością dostosowania sieci szkół i przedszkoli.

Piotr Kubica 
[email protected]