W obliczu śmierci jesteśmy bezbronni. Zwykły śmiertelnik bardzo rzadko porusza temat nieuleczalnej choroby bądź ostatniego pożegnania. Głównie dlatego, że sami boimy się odejścia. Czy wiemy jak postępować, gdy na łożu śmierci znajdzie się osoba bliska naszemu sercu? Część pierwsza naszego krótkiego przewodnika dotyczy osób wierzących, ale sprawy pochówku już wszystkich niezależnie od światopoglądu.

              
Sakrament namaszczenia
Sakrament namaszczenia nazywany jest często „ostatnim sakramentem”. Duchowni przestrzegają jednak wiernych przed traktowaniem tej chwili jako definitywnego rozstania z bliską osobą. Niekiedy rodzina czy przyjaciele, kierowani fałszywą troską o chorego, odkładają wezwanie kapłana do możliwie ostatniej minuty. Często się zdarza, że minuta owa przychodzi znacznie szybciej...

Bardzo ważne jest, aby chory w świadomy sposób uczestniczył w przyjęciu tego sakramentu. Eucharystia ma go umocnić w walce z chorobą oraz w wierze. W sytuacji, gdy wezwiemy księdza do chorego, musimy pamiętać o kilku ważnych zasadach.  Na nakrytym białym obrusem stole, ustawionym przy łóżku chorego, powinien być przygotowany krzyż i dwie świece, woda święcona, szklanka przegotowanej czystej wody (do popicia przez chorego po udzieleniu Komunii Świętej) oraz odrobina waty (do wytarcia rąk ze świętego oleju). Po odprawieniu liturgii należy watę spalić.
Gdy kapłan przybywa do domu chorego, domownicy powinni przyklęknąć przed przyniesionym przez niego Najświętszym Sakramentem. Wszyscy zobowiązani są do aktywnego uczestnictwa w liturgii aż do momentu spowiedzi. Wówczas powinni wyjść i modlić się za chorego w sąsiednim pomieszczeniu. Po spowiedzi, bliscy wracają na dalszą część celebracji liturgicznej.

     Formalności pogrzebowe
Jeśli  bliska osoba odejdzie z tego świata, należy wezwać lekarza, aby potwierdził śmierć stosownym dokumentem. Następnie trzeba poinformować zakład pogrzebowy o zgonie. Ciało przewozi się do kostnicy miejskiej lub zakładu pogrzebowego, jeśli ten dysponuje własną chłodnią. Udając się do zakładu, nie możemy zapomnieć o niezbędnych dokumentach. Są nimi: karta zgonu wystawiona przez lekarza, dowód osobisty osoby zmarłej oraz jej współmałżonka, zaświadczenie z zakładu pracy bądź ostatni odcinek emerytury lub renty.

Większość przedsiębiorstw pogrzebowych pomaga we wszystkich elementach procedury formalno-prawnej, łącznie z odbiorem zasiłku w ZUS oraz wyrobieniem aktu zgonu. Możemy tam ponadto ustalić szczegóły pochówku. Odnosi się to daty i miejsca pogrzebu, wyboru trumny czy określenia rodzaju obrzędu religijnego.   

                    Zasiłek
Zasiłek pogrzebowy przysługuje wtedy, gdy zmarła osoba była ubezpieczona, pobierała emeryturę, rentę, zasiłek chorobowy, świadczenia rehabilitacyjne, zasiłek macierzyński lub w dniu śmierci nie miała ustalonego prawa do emerytury bądź renty, lecz spełniała warunki do jej uzyskania i pobierania.

Jest przyznawany przez Skarb Państwa  w wysokości 200 proc. przeciętnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu śmierci osoby. Obecnie jest to 5 799,66 zł. Niezbędnymi dokumentami do uzyskania zasiłku pogrzebowego są: wniosek o wypłatę (druk ZUS Z-12), skrócony odpis aktu zgonu wystawiony przez USC w miejscowości, w której nastąpiła śmierć oraz oryginały rachunków poniesionych kosztów pogrzebu, dokumenty świadczące o pokrewieństwie lub powinowactwie, zaświadczenie właściwego organu administracji państwowej lub organizacji stwierdzające pokrycie kosztów pogrzebu oraz rachunki za koszty poniesione przez osobę występującą z wnioskiem o zasiłek pogrzebowy.

                   Pamiętaj o porządku
Obrzędy związane z pochówkiem nie są naszą ostatnią powinnością wobec osoby zmarłej. Musimy pamiętać, aby na pomniku - jak również wokół niego - zawsze panował ład i porządek. Jeśli nie mamy czasu na osobiste utrzymywanie czystości przy grobie, wówczas możemy skorzystać z usług lokalnych firm, które oferują opiekę nad cmentarzami. Ceny usług w różnych zakładach są podobne. Poniżej przedstawiamy cennik jednej z bielskich firm (w złotych).
* sprzątanie nagrobka wraz z otoczeniem – od 25
* sprzątanie oraz mycie pomnika – od 25
* woskowanie oraz polerowanie pomnika – od 25
* ustawienie kwiatków – od 10 (+ cena kwiatów)
* usługa kompleksowa (cztery usługi w roku) – 200
* stała opieka (10 usług w roku) – 400

              Litera za 4 złote
W centrum kamieniarskim w Bielsku-Białej za pomnik lastrykowy zapłacimy 1200 złotych, za granitowy pojedynczy - 2500 złotych, a za granitowy podwójny – 4 tys. zł. Litera na pomniku będzie nas kosztować minimum 4 złote.

 Coraz częściej ludzie przed śmiercią życzą sobie, aby ich ciało zostało spalone. Spopielanie odbywa się w trumnie w temperaturze od 800-1300 C. Całkowity cykl kremacyjny trwa od 1,5 do 2 godzin. Następnie szczątki zmarłego składane są do urny i przekazywane rodzinie wraz ze świadectwem kremacji. Usługa kosztuje średnio 500 złotych.

Ta forma pochówku staje się coraz bardziej popularna. W krajach Europy Zachodniej spopiela się średnio co drugiego zmarłego. Natomiast w Polsce nic przeciwko kremacji zwłok nie ma około 40 proc. ankietowanych (źródło: badania sondażowe CBOS). 

Poniżej przedstawiamy średnie ceny “akcesoriów pogrzebowych” (w złotych):
* urny porcelanowe: 120
* urny drewniane: 90-140
* trumny drewniane: 150 -320 
* tabliczki na nagrobki: 2- 6
* litera na nagrobku – 4
* pomnik lastrykowy: 1200
* pomnik pojedynczy: 2500
* pomnik granitowy: 4000
                                                                             
  Grzegorz Wieczorek